Frétt

| 20.05.2001 | 08:58Niður á jörðina

Fyrir nokkrum misserum virtist bara ein leið til í efnahags- og atvinnulífi okkar Íslendinga og raunar margra annarra þjóða og hún var upp á við. Allt hækkaði. Hlutabréf hækkuðu. Fasteignaverð hækkaði. Laun hækkuðu. Fjölmiðlar á öllum Vesturlöndum stóðu fyrir miklum umræðum um að kenjar hagsveiflunnar að fara bæði upp og niður hefðu verið brotnar á bak aftur. Nýja hagkerfið væri öðruvísi hagkerfi.
Ríkjandi viðhorf endurspegluðust kannski bezt í mati á netfyrirtækjum og öðrum fyrirtækjum sem byggjast á nýrri tækni svo og líftæknifyrirtækjum. Flest fyrirtæki sem byggja á Netinu hafa haft litlar tekjur. Það hefur reynzt erfitt að selja aðgang að netsíðum og auglýsendur hafa ekki hlaupið til og keypt auglýsingar til birtingar á netsíðum. Samt sem áður voru netfyrirtækin metin á fjármálamarkaðnum á gífurlega háar upphæðir. Þeir sem kynnzt hafa sveiflum í venjulegum atvinnurekstri skildu ekki hvað um var að vera en fengu þau svör hjá nýjum sérfræðingum að verðmatið byggðist á „væntingum“ um framtíðina og tekjuöflunarmöguleika þessara fyrirtækja þá.

Þegar horft er til baka má auðvitað spyrja, hvort það eigi ekki við um öll fyrirtæki. Ef dugnaðarmaður hefur útgerð á litlum bát má spyrja, hvort ekki sé hægt að meta þá útgerð háu verði vegna væntinga um framtíðina.

Sérfróður maður sagði við viðmælanda sinn fyrir rúmu ári að þegar komið væri fram á þetta ár gæti hluturinn í deCODE genetics, móðurfyrirtæki Íslenzkrar erfðagreiningar, verið kominn upp í 120-130 Bandaríkjadali. Hann er nú verðlagður á innan við 6 Bandaríkjadali.

– – –

Það sem hefur gerzt er að viðskiptalífið er komið niður á jörðina. Það er gott og jákvætt. Netið er bylting í samskiptamálum. Á hverjum degi eru milli 80 og 90 þúsund flettingar á Morgunblaðið á Netinu, sem þar með er orðinn einn stærsti fjölmiðill landsins. Þetta eru tölur sem byggðar eru á nákvæmum mælingum óháðs aðila. Netið er bylting í samskiptamálum innan fyrirtækja og utan, milli einstaklinga, milli landa. Að því leyti til hefur Netið stuðlað að árangursríkari rekstri fyrirtækja og ódýrari samskiptum fólks í milli. En starfsemi á Netinu er ekki farin að skapa tekjur að nokkru marki. Fyrst og fremst útgjöld. Smátt og smátt munu menn finna leiðir til þess að reka arðvænlega atvinnustarfsemi á Netinu en líkurnar á því, að sú starfsemi standi undir því gríðarlega háa verðmati, sem einkenndi umræður um netfyrirtækin fyrir nokkrum misserum, eru litlar.

Verðfallið á íslenzka hlutabréfamarkaðnum hefur orðið mikið á síðustu misserum. Um skeið virtust menn halda að hann gæti bara farið upp. Þess vegna er sveiflan niður á við jákvæð að því leyti til að landsmenn verða raunsærri á þann veruleika sem Verðbréfaþing Íslands endurspeglar. Eimskipafélag Íslands hf. er merkilegt fyrirtæki og lykilfyrirtæki í okkar samfélagi. Þegar Verðbréfaþing mat þetta gamalgróna fyrirtæki á 40 milljarða króna veltu margir því fyrir sér hvort þetta gæti verið rétt mat. En á móti mátti spyrja: er ekki markaðurinn bezti dómarinn um það? Nú má færa rök að því að markaðurinn meti fyrirtækið á lægra verði en eðlilegt geti talizt. Hins vegar er ekki ólíklegt að matið á hlutabréfum almennt sé mun raunsærra nú en það var snemma á síðasta ári.

Það eru ekki bara þeir, sem hafa upplifað fallið á verði hlutabréfanna, sem hafa fengið vægt áfall ef svo má að orði komast. Það á líka við um þá fjölmörgu Íslendinga sem hafa trúað fjármálafyrirtækjunum fyrir fjármunum sínum, ávaxtað þá í ýmsum sjóðum á þeirra vegum. Fjármálafyrirtækin hafa verið dugleg við að auglýsa upp háa ávöxtun sem þau bjóði upp á. Þau hafa gert minna af því að útskýra fyrir fólki undanfarna mánuði, hvers vegna inneignir þess hafi lækkað svo mjög. Að vísu verður að gæta sanngirni í þessum efnum og líta yfir lengra tímabil en nokkra mánuði.

– – –

En það er á fleiri sviðum sem við Íslendingar höfum lært nýja lexíu að undanförnu. Eftir að gjaldeyrisviðskipti voru gefin algerlega frjáls hafa menn líka tekið mikla áhættu á því sviði. Fyrir nokkrum misserum skýrði Morgunblaðið frá því að töluvert væri um það að einstaklingar, hópar einstaklinga og fyrirtæki tækju erlend lán og settu andvirði þeirra í kaup á íslenzkum ríkisskuldabréfum og högnuðust verulega á því, að vextir af þeim bréfum væru allt að tvöfalt hærri en vextir af hinum erlendu lánum.

Jafnframt er ljóst að mikið af þeim stóru upphæðum, sem

bb.is | 27.09.16 | 16:50 Velunnurum þakkaður hlýhugur

Mynd með frétt Boðið var til kaffisamsætis á hjúkrunarheimilinu Eyri á Ísafirði í dag. Starfsfólk og íbúar vildu með þessu móti þakka hlýhug sem þau hafa fundið fyrir hjá íbúum norðanverðra Vestfjarða frá því að hjúkrunarheimilið var tekið í notkun í janúar á þessu ...
Meira

bb.is | 27.09.16 | 14:50Æsispennandi kappvöxtur hæstu trjáa Vestfjarða

Mynd með fréttHæstu tré sem vaxa á Vestfjarðakjálkanum nálgast nú tuttugu metra hæð og má búast við að þeirri hæð verði náð á næsta ári. Sú spennandi staða er komin upp í skógrækt á Vestfjörðum að afar jafnt er í kapphlaupi alaskaaspar í ...
Meira

bb.is | 27.09.16 | 14:50Píratar og Sjálfstæðisflokkur stærstir

Mynd með fréttPíratar og Sjálfstæðisflokkurinn mælast stærstir í nýjustu könnun MMR sem framkvæmd var dagana 20. til 26. september. Flokkarnir mælast þó með örlítið minna fylgi en í síðustu könnun þegar báðir flokkarnir mældust með 22,7% fylgi. Nú mælast Píratar með 21,6% og ...
Meira

bb.is | 27.09.16 | 13:23Vilja ráða sálfræðing og barnalækni í fastar stöður

Mynd með fréttReglulegar heimsóknir sérfræðinga við Heilbrigðisstofnun Vestfjarða eru umsetnar og oftast komast færri að en vilja. Í frétt á RÚV var greint frá því að á þriðja hundrað manns séu á biðlista eftir augnlækni, en slíkur kemur til Ísafjarðar fjórum til fimm ...
Meira

bb.is | 27.09.16 | 11:48Allt að 200 megavatta orka

Mynd með frétt„Þetta getur að mínu mati haft mikil áhrif á orkuöryggi þjóðarinnar, meiri en menn hafa verið að hugleiða hingað til. Ég tel að hægt sé að virkja allt að 200 MW á þessu svæði sem er utan hættusvæða vegna eldgosa og ...
Meira

bb.is | 27.09.16 | 09:37Gerir athugasemd við úreltar tölur

Mynd með fréttBæjarráð Ísafjarðarbæjar gerir athugasemd við að gamlar og úreltar tölur um fjölda skemmtiferðaskipa eru notaðar í drögum að matsáætlun Arnarlax fyrir 10.000 tonna laxeldi í Ísafjarðardjúpi. Í matsáætluninni er vísað í tölur frá 2009 þegar 29 skemmtiferðaskip komu til Ísafjarðar. Þeim ...
Meira

bb.is | 27.09.16 | 09:01Góðir gestir á minningartónleikum um Ragnar H. og Sigríði

Mynd með fréttHinir árlegu minningartónleikar um hjónin Sigríði Jónsdóttur og Ragnar H. Ragnar verða í Hömrum sunnudaginn 9.október kl. 17. Á tónleikunum koma fram ísfirski fiðluleikarinn Hjörleifur Valsson, fyrrum nemandi við Tónlistarskóla Ísafjarðar, sem nú starfar í Noregi og píanóleikarinn Ourania Menelaou. Hún ...
Meira

bb.is | 27.09.16 | 07:51Langvarandi fólksfækkun grafalvarleg

Mynd með fréttAf 74 sveitarfélögum fækkaði íbúum í 42 á árunum 2002 til 2016 en fjölgaði í 32. Mest fækkaði í sveitarfélögum á Vestfjörðum og Norðurlandi vestra. Þetta kom fram í kynningu Sigurðar Á. Snævarr, sviðsstjóra hag- og upplýsingasviðs Sambands íslenskra sveitarfélaga, á ...
Meira

bb.is | 26.09.16 | 16:52Uppáhaldslög einstaks tónlistarmanns

Mynd með fréttVilberg Vilbergsson oftast kallaður Villi Valli er það sem kallast mætti krúnudjásn í vestfirsku tónlistarlífi og sennilega víðar. Villi Valli hefur staðið tónlistarvaktina linnulítið í rúm 70 ár. Matthías MD Hemstock slagverksleikari hefur leikið með Villa í hljómsveit af og til ...
Meira

bb.is | 26.09.16 | 15:464.000 sjálfboðaliðar gera heiminn að betri stað

Mynd með fréttHjá Rauða krossinum á Íslandi er síðasta vika septembermánaðar ár hvert helguð kynningu á því góða starfi sem þar fer fram. Er þá leitast við að láta verkefni og störf sjálfboðaliða hreyfingarinnar skína, en starfsemi hennar er að stórum hluta undir ...
Meira


Byggir á LiSA vefumsjónarkerfi frá Eskli